Posts Tagged ‘Walter Benjamin’

BRECHT’İ ANLAMAK

Üretici Olarak Yazar

27 Nasan 1S34’de Faşizm Üzerine Araştırmalar Enstitüsü’nde Yapılmış Olan Konuşma

“Görev, entellektüellerin ruhsal girişimleriyle, üretici olarak ko­numlarının özdeşliğinin farkına varmalarını sağlayarak, onları işçi sınıfına kazandırmaktır.”

Ramon Fernandez

Platon’un Devlet modelinde yazarları nasıl ele aldığını hatırlarsınız. Toplumun çıkarları için, yazarlara toplum içinde yaşama hakkı tanımaz… Platon edebiyatın gücünü pekala biliyor, fakat,.yine de onu zararlı ve gereksiz bulu­yordu—tabii mükemmel bir devlet söz konusu olduğunda. Yazarın varolma hakkına ilişkin soruna, Platon’dan bu ya­na, aynı önem verilerek pek de sık değinilmemiştir. Ancak bugün sorun gündemdedir. Tabii ki bu biçimde çok ender olarak ortaya atılmıştır. Fakat hepiniz soruna şu değişik biçimiyle az ya da çok aşinasınızdır: Yazarın özerkliği, yani yalnızca istediğini yazma özgürlüğü. Siz ona bu özerkliği tanıma eğiliminde değilsiniz. Mevcut toplumsal durumun yazarı, etkinliğini kimin hizmetine sunmak istediğine karar vermek zorunda bıraktığına inanıyorsunuz. Burjuva eğlencelik yazan böyle bir seçimi reddeder. Siz de ona, ka­bul etmiyor da olsa belli bir sınıfın çıkarları doğrultusun­da çalıştığını kanıtlarsınız. İlerici bir yazar ise böyle bir seçimi görmezlikten gelmez. Seçimini sınıf mücadelesi te­meline oturtur ve proletaryanın tarafına geçer. Bu noktada özerkliği sona erer. Etkinliğini, sınıf mücadelesinde prole­taryaya yararlı olabilecek biçimde yönlendirir. Bu, çoğun­lukla belli bir yöne eğilim göstermek olarak adlandırılır.

Reklamlar

Marxist Estetik

6. Gerçekçilik (çeşitli anlamlarda) toplumsal ilişkilere en yeterli olarak karşılık düşen sanat biçimi olarak görülür, ve böylece “doğru” sanat biçimidir.

Bu savlardan her biri toplumsal üretim ilişkilerinin yazınsal yapıtta temsil edilmeleri gerektiğini imler—yapıta dışardan dayatılmış olarak değil, ama iç mantığının ve gerecin mantığının bir parçası olarak.

Bu estetik buyrum alt-üstyapı kavramından doğar. Marx ve Engels’in oldukça eytişimsel formülasyonları ile karşıtlık içinde, kavram katı bir şemaya indirgenmiş, ve bu şemalaştırma estetik için yıkıcı sonuçlar getirmiştir. Şema gerçek olgusallık olarak Özdeksel temelin Ölçünleştirici bir kavramını, ve özellikle birey­sel bilincin ve bilinçaltının ve bunların politik işlevlerinin özdek­sel-olmayan güçlerinin politik bir değersizleştirilmesini imler. Bu işlev ya gerileyici ya da kurtarıcı olabilir. Her iki durumda da, özdeksel bir güç olabilir. Eğer tarihsel özdekçilik bu öznellik rolünü açıklamıyorsa, kaba özdekçilik tonunu üstlenir.

PASAJLAR, Walter Benjamin

TEKNİĞİN OLANAKLARIYLA YENİDEN ÜRETİLEBİLDİĞİ ÇAĞDA

SANAT YAPITI

“Güzel sanatlarımızın kuruluşu ile çeşitli tiplerinin saptanışı, bizimkisinden çok değişik bir zamana ve nesnelerle koşullar üzerindeki güçleri bizimkisiyle karşılaştırıldığında neredeyse yok denecek kadar az olan insanlara kadar geriye uzanır. Araçlarımızın esneklik ve yetkinlik bakımından geçirdiği gelişme, Güzel’e ilişkin antik endüstrinin yakın gelecekte köklü değişimlere uğramasını çok olası göstermektedir. Sanatların bütününde artık eskisinden farklı gözlemi ve işlemeyi gerektiren fiziksel bir yan vardır; Okumaya devam et